Το Swirl ως μια πρώτη επαφή με την R

Είναι πολύ σύνηθες οι επίδοξοι ψυχολόγοι που θέλουν να ασχοληθούν με τον τομέα της έρευνας να ανακαλύψουν ότι για να προχωρήσουν στον εργασιακό κλάδο πρέπει να επενδύσουν χρόνο στην εκμάθηση μιας γλώσσας προγραμματισμού. Πολλές φορές επιλέγεται η Python λόγω της καλής αναγνωσιμότητας του κώδικα ακόμα και από κάποια/ον που δεν είναι εξοικειωμένη/ος με τον προγραμματισμό και λόγω του τεράστιου εύρους κατευθύνσεων που προσφέρει. Άλλες φορές επιλέγεται η R λόγω και της ευκολίας της και της μεγάλης εγγύτητας που έχει ως εργαλείο με τις ανάγκες των κοινωνικών επιστημών. Πράγματι, η δυνατότητα επεξεργασίας μεγάλου όγκου δεδομένων, η τεράστια γκάμα μεθόδων ανάλυσης και οπτικοποίησης τους, μαζί με την απόλυτη ελευθερία κινήσεων που προσφέρει η R δεν συγκρίνεται με κανένα πληρωμένο πακέτο αναλύσεων, όπως π.χ. το SPSS.

Στην περίπτωση που επιλεχθεί λοιπόν η δεύτερη, μία καλή αφετηρία, για να έρθει κανείς σε επαφή με τα πιο βασικά, αποτελεί το Swirl. Πρόκειται για ένα πακέτο όπου παρέχει μαθήματα στο βασικό περιβάλλον της (στην κονσόλα δηλαδή) με έναν διαδραστικό τρόπο. Ξεκίνησε το 2013 ως φοιτητικό πρότζεκτ, όταν ο νεαρός Nick Carchedi, το καλοκαίρι της ίδιας χρονιάς, είχε αγανακτήσει από την έλλειψη διαδραστικών εργαλείων για την εκμάθηση της R. Όταν το πρότζεκτ άρχισε να προχωράει, γρήγορα φάνηκε η αξία της ιδέας και πολλοί άλλοι συνέβαλαν δυναμικά στην ανάπτυξή του για να φτάσει στο σημείο που είναι σήμερα.

Τι ξεχωρίζει όμως το εν λόγω πακέτο από ένα, ας πούμε, βίντεο οδηγιών στο Youtube που εξηγεί τα βασικά; Η διαφορά έγκειται στα έντονα στοιχεία παιχνιδοποίησης (gamification). Η παιχνιδοποίηση επικεντρώνεται στην ενίσχυση δραστηριοτήτων μέσω της προσθήκης χαρακτηριστικών που τυπικά συναντώνται σε παιχνίδια, προκειμένου η ενασχόληση με αυτές να γίνει πιο ικανοποιητική και ενδιαφέρουσα. Τέτοιες στρατηγικές εφαρμόζει και το Swirl. Παρακάτω φαίνεται το περιβάλλον του RStudio μετά την εκκίνηση του πακέτου. Εάν είναι η πρώτη φορά που τρέχει το πακέτο, η/ο χρήστρια/χρήστης θα παρακινηθεί να επιλέξει ανάμεσα σε μια συλλογή από μαθήματα για να κατεβάσει. Αφού γίνει αυτό, το Swirl θα ρωτήσει πιο υποκεφάλαιο να ξεκινήσει. Εδώ για παράδειγμα, έχω διαλέξει το μάθημα 3, που περιέχει τις πιο βασικές πληροφορίες και χωρίζεται σε 15 υποκεφάλαια.

Βασικό στοιχείο των μαθημάτων αποτελεί η διαδραστικότητα. Το πακέτο σου δίνει πληροφορίες και οδηγίες σε μικρές ποσότητες και για να εμφανιστεί το επόμενο κομμάτι γραπτού λόγου πρέπει να πατηθεί το πλήκτρο Space. Έπειτα, σε παροτρύνει να εκτελέσεις απλές ενέργειες, όπως το να δώσεις όνομα σε μια λίστα, ή να σου κάνει ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής ή ακόμα και να δώσεις απάντηση σε μικρά προβλήματα πληκτρολογώντας τις δικές σου γραμμές κώδικα. Με αυτό τον τρόπο κρατάει ζωντανό το ενδιαφέρον, καθώς το μάθημα ακολουθεί τη μορφή ερωτήσεων-απαντήσεων και δεν δίνεται ποτέ η εντύπωση ότι το πακέτο «μονολογεί».

Επίσης, σημαντικό ρόλο παίζει και η ανατροφοδότηση. Το πακέτο σε επιβραβεύει κάθε φορά που δίνεις μία σωστή απάντηση, ενώ σε παροτρύνει να το ξανασκεφτείς εάν η απάντησή σου είναι λάθος. Στην περίπτωση αυτή, παρέχεται συνήθως και κάποιο στοιχείο για να μπορέσεις να βρεις τη σωστή απάντηση.

Τέλος, δεν πρέπει να ξεχνάμε και το ποσοστό προόδου, το οποίο εμφανίζεται δίπλα από κάθε γραμμή και θυμίζει λίγο σαν ιδέα τις μπάρες εμπειρίας ή δυνάμεων στα βιντεοπαιχνίδια. Με βάση αυτό γνωρίζεις σε πιο σημείο του μαθήματος βρίσκεσαι, αλλά και αντλείς θετικά συναισθήματα, καθώς κατανοείς, λόγω της οπτικής ένδειξης, ότι σημειώνεις πρόοδο και ολοκληρώνεις το μάθημα. Στο τέλος του μαθήματος, το Swirl ρωτάει εάν επιθυμείς να λάβεις μόρια στον λογαριασμό σου στο Coursera.

Το Swirl αποτελεί μια προσβάσιμη επιλογή για τους ανθρώπους χωρίς πρότερη επαφή με κώδικα, για τα πιο βασικά μαθήματα, αλλά και για πιο σύνθετα εάν επιλέξουν να τα κατεβάσουν. Τα στοιχεία παιχνιδοποίησης του πακέτου (και φυσικά το γεγονός ότι είναι δωρεάν και δεν απαιτείται κανενός είδους εγγραφή!) το καθιστούν μία άκρως ελκυστική επιλογή για τους καινούριους χρήστες\χρήστριες της R.